Teori ve Polemik

Sosyalist Düşünce Dergisi Mesafe'nin 11. sayısı, İşçilerin Uluslararası Birliği - Dördüncü Enternasyonal (UIT-CI)'in Ağustos'ta gerçekleşen Birleşme Kongresi dosyasıyla çıkmış bulunuyor. 11.…

Şimdilerde sadece büyük depremleri, volkan patlamaları, ekonomik ve de İslami halleriyle bildiğimiz Endonezya, bir zamanlar dev gibi komünist partisiyle ünlüydü. Dünyanın Çin ve Sovyetler…

"İç savaş rejimine doğru!" adlı yazıda Gezi'nin, Cumhurbaşkanı'nın (o zaman başbakandı) talihinin dönüm noktası olduğunu; "artık her şeyi denetlediğini, belki de sonsuz ve sorunsuz…

Bir gerilim hikâyesi: Bedene üflenen ruh! İşte bir 12 Eylül daha. Ağzımdan yel alsın, yani yıldönümü manasında! Merak etmeyin, amacım kabak tadı vermek değil. Benim derdim, detaylarını…

Önceki iki yazıda, Mısır'dan yola çıkarak Arap dünyasının halk ayaklanmalarında hâkim olan Asker-İhvan-Devrimci Güçler üçgenini ele almıştım. Siyonist İsrail apartheid rejiminin Filistin…

1970 Haziranı'ydı; okul kapanmış, yaz tatili başlamıştı. Orada burada avarelik yapıp denize giriyor ve sabahtan akşama kadar top oynuyorduk. Bir gün yine daha 'karga bokunu yemeden'…

15-16 Haziran 1970'te, Türkiye işçi sınıfının birleşik, kitlesel, militan karakteri ve politik sonuçlarıyla en etkili direnişi yaşandı. 15 Haziran'da 75 bin, 16 Haziran'da 150 binin üzerinde…

Toplumsal üretim süreçleri, özlerine bakıldığında, birçok olgunun yanı sıra, tabiatın düşman kuvvetleriyle girilen mücadelenin de bir ifadesini oluştururlar. Üretici güçlerin gelişimi…

Zulmünü "ebedi bir mağduriyet" söylemi üzerinden sürdüren Başbakan'ın sık sık 1950-1960 döneminin başbakanı Adnan Menderes'in adını anması boş yere değil. Bir "demokrat" olarak Menderes'e…

Nisan, bizim memlekette, eğer daha beter bir durum yoksa geleneksel olarak "soykırım" tartışmalarıyla geçer. Bütün gözler ve kulaklar bir ay boyunca ABD Kongresi'nden gelecek habere…

Sosyalist düşünce dergisi Mesafe'nin 10. sayısında dosya konusu, "Emperyalizm ve Türkiye" başlığını taşıyor. İki sayıda incelenecek dosyanın bu bölümünde, "alt emperyalizm" kavramı odağa…

Rusya'da Çarlığın yıkılıp yerine işçi ve köylü sovyetlerinin iktidarının kurulması üzerinden neredeyse bir asır geçti. Bolşevik Parti, işçilerin ve köylülüğün seferberliği üzerinden…

18 yaşındayken kurduğu Güney Rusya İşçi Birliği grubunun içerisinde bir yoldaşıyla beraber faaliyet yürüten Troçki, bu yoldaşının örgütten uzaklaşıp okul eğitimine ağırlık verdiğini…

Tarih zaten çok eskiden beri bildiğimiz şeyleri tekrar mı ediyor, yoksa hiç bilmediğimiz, görülmemiş şeyler mi oluyor? Resmen ve samimiyetle ifade edilmese de büyük bir ihtimalle hemen bütün…

Bu memlekette bütün iç olaylar da dahil olmak üzere her şey, eğer devletin ve egemen sınıfların kontrolü ve isteği doğrultusunda cereyan etmemiş ise birbirini bütünleyen iki kalıbın içine…

Dördüncü Enternasyonal'in (DE) İkinci Dünya Savaşı sonrası başlıca liderlerinden, Arjantinli devrimci Nahuel Moreno'yu (24 Nisan 1924 - 25 Ocak 1987) 26 yıl önce kaybettik. Nahuel Moreno,…

Uluslararası sınıf mücadelesinin ve dünya ekonomik krizinin giderek şiddetlendiği, Kuzey Afrika ve Ortadoğu'da mücadelelerin keskinleştiği bir dönemden geçiyoruz. Böylesi bir dünya…

Önceki yazıdan bir alıntıyla başlayayım: "Gerçekten tebrik etmek gerekiyor. Bu memleketin "Atatürkçü-cumhuriyetçi- laik-ulusalcı" güçleri, herhangi bir devlet güvencesi, "devletin asıl…

Gerçekten tebrik etmek gerekiyor. Bu memleketin "Atatürkçü-cumhuriyetçi-laik-ulusalcı" güçleri, herhangi bir devlet güvencesi, "devletin asıl sahiplerinin" gizli-açık, maddi bir desteği…

Kuzey Afrika-Ortadoğu bölgesinde 2010 sonlarında başlayan devrimci dalga, ilk eldeki siyasi sonuçları itibariyle geri çekilme dönemine girmiş görünüyor. Bu geri çekilişin başlıca nedenleri…

Devrimler nasıl yapılır? Bu sorunun bir cevabı yoktur. Hiçbir devrim reçete ile yapılmaz ve birbirini tekrar etmez. Bunun en güzel örneği Ekim Devrimi'dir. Nedir Ekim Devrimi? Bir grup…

İkinci Dünya Savaşı'nın ardından dünya işçi sınıfının ağır bir hezimete uğrattığı faşizm belası, küresel ölçekte derinleşen ekonomik krizle ve türlü yeni görüntüler altında geri gelen bir…

Mesafe Dergisi, 8. sayısında "Arap Baharı" ya da "Arap Devrimleri" diye adlandırılan Ortadoğu ve Kuzey Afrika ülkelerindeki devrimleri dosya konusu olarak seçti. Mesafe'nin bir önceki…

Resmi ideolojinin sağlamlaştırılması ve toplumsal muhalefetin denetim altına alınması için dinden alabildiğine yararlanma ve buna paralel olarak devlet kademelerinde, toplumsal yaşantıda…

"Şunu kafamıza iyi yerleştirmeliyiz ki, bizim politikamızın temel hedefi proletaryayı, kendi kaderini tayin etmek, demokratik olmak ve emekçi kitlelerin başında bir devrimle iktidarı almak…

1989-91 döneminde "Soğuk Savaş" namıyla da maruf bloklar sisteminin yıkılmasına neden olan Doğu Avrupa'daki kitlesel halk hareketlerinden bu yana sosyalistler pek alışık olmadıkları bir…

Faşizm ırk, kan, lider gibi değerlerle tanımlanmış bir cemaat mensubu olmayı gerektiren aidiyet hissinin şiddetli bir dirilişidir. Buradaki sorun faşist ruh halinin neden toplumun alt orta…

Uzun süredir devlet katında adeta "sürekli kriz" yaşandığından ve son on yılda bu krizin ideolojik içeriği laik/şeriatçı odaklar arasındaki iktidar mücadelesi şeklinde görüldüğü için, içinde…

"Liberal kapitalizm eşittir demokrasi" hurafesi, kriz gerçeği karşısında bir kez daha alenen iflas ediyor. Bugün İtalya ve Yunanistan'da yaşananlar, kapitalizmin krizinin sadece ekonomik…

Politik mücadele, devrimci partinin fabrika, mahalle gibi yerel sorunların yanısıra, bizi kuşatan sistemin işleyişine dair bütünlüklü düşünce ve önerilerine insanları ikna etmek anlamını…

Tarihin bize öğretmeye devam ettiği değişmez gerçek toplumsal rejimlerin ölümsüz olmadığıdır. "Doğan her şey yok edilmeyi hak eder." Fakat şu ana dek hiçbir egemen sınıf isteyerek ve barışçı…

Yüksek Askeri Şura'nın oturma düzenindeki değişiklik, başbakanı tek başına otururken gösteren fotoğraflar kamuoyuna "bir demokrasi tablosu" olarak sunuldu. Burjuva Basınının neredeyse bütün…

Sosyalist hareketin önemli liderlerinden biri olan Mihri Belli, 16 Ağustos 2011'de solunum yetersizliği nedeniyle hayata veda etti. Teorisi ve eylemiyle devrimci kuşaklara yön veren…

1. Sınıf bilinci kavramını, belirli bir programatik çerçeveyle tanımlanmış bir bilinç düzeyi olarak değil, proletaryanın, kendini ayrı bir toplumsal sınıf olarak kavramaya başlamasından,…

"Avrupa'yı birleştirmek için her şeyden önce iktidarı sizin elinizden çekip almak gerekir" Avrupa derin bir ekonomik ve politik krizle sarsılıyor. Başta Yunanistan, Portekiz ve İrlanda…

Sosyalist düşünce dergisi Mesafe'nin yeni sayısı REJİM dosya konusu ve Arap Devrimi Üzerine Ek Yazılar ile birlikte çıktı.

"Ortalama bir işçi ve genel olarak sömürülenler mücadele etmeye pek istekli değildir. Bu, greve çıkarak kıt kanaat geçindiği ücretinin bir parçasını kaybetmek istemeyen, bir gösteriye…

Lenin'e göre Marksizm, "sınıf ilişkilerinin kesin ve nesnel olarak doğrulanabilir bir çözümlemesini ve her tarihsel anın somut özelliklerini" belirlemeye çalışır... Bu da, verili "tarihsel…

Gerçek gazetesinin internet sitesinde 3 Kasım 2010 tarihli ve Sungur Savran imzalı, "Devrimci Marksizm yol ayrımında" başlıklı, devrimci sol hareketin çocukluk döneminden kalmışa benzeyen,…

Bir ülkede, bir kıtada ya da dünyada veya bir sanayi sektöründe, bir fabrikada hatta bir okulda ya da fakültede izleyeceğimiz politikaları formüle edebilmek için önce içinde bulunulan sınıf…

Mesafe'nin 6. (Güz) sayısının dosya konusu enternasyonalizm. Bu sayımızda siz okurlarımıza, enternasyonalizmin ideolojik ve politik temellerini, IV.Enternasyonal'i ve onun kuruluş sürecini…

Bizzat Marx'ın geliştirdiği biçimiyle Marksizm'de, altyapı (sınıflar) ve üstyapı (ideolojiler ve kurumlar) öğeleri söz konusudur. Kitleler altyapıda, parti ise üstyapıda yer alır. İşçi…

"Devrim, toplumsal düzen değişikliği demektir. İktidarı, kendisini tüketmiş olan bir sınıfın elinden yükselmekte olan diğer bir sınıfın eline geçirir. Ayaklanma anı iki sınıfın iktidar…

Emperyalizmin ve tekellerin olduğu kadar bürokrasinin de en derin eğilimlerinden dolayı, demokratik sloganlar ve görevler daha ve daha fazla önem kazanmaktadır. Bu üçü de totaliter…

Leon Troçki'ye, Leon Sedov'a, Rudolf Klement'e, Abraham Leon'a, Leon Seloil'e, Marcel Hic'e, Pantelis Pouliopulos'a, Erwin Wolf'a, İgnacio Reiss'e, Tha Thu Thau'ya, Chen Duxiu'ya, Cesar…

20 Ağustos 1940 yılında, Stalin'in ajanı tarafından Mexico City'de katledilen Lev Troçki, 70 yıl önce uğruna tüm hayatını adadığı sosyalist mücadeleden fiziki olarak koparıldı.

Liberalizmi öldüren sınıf mücadelesidir! Bu nedenle liberal, sınıf mücadelesi ve devrim fikrinden nefret eder. Bütün bu olguları zihinlerden silebilmek ise ancak "sınıf ve sınıf karşıtlığı"…

Şovenizm, herhangi bir şeye olan aşırı, nedenli veya nedensiz oluşan bağlılıktır. Özellikle de başka uluslara karşı hoşgörüsüzlük ve saldırganlık, aşırı ve bağnaz milliyetçilik anlamında…

Marksizm, propaganda ile ajitasyon arasındaki ilişkiyi ve ayrımı yüzyılın başından beri net bir şekilde tanımlamıştır. Propaganda, pek çok fikrin birkaç insana açıklanmasıdır ve diğer yanda…

Sosyalist Düşünce Dergisi Mesafe'nin 4. sayısı 8 Mart'ın 100. yılı vesilesi ile Dicle Nadin ve Canan Yılmaz'ın birlikte yazdıkları 100. yılında 8 Mart ve Kadının Kurtuluşu Üzerine başlıklı…